De verzorging van uw konijn

Heeft u binnenkort een konijn in huis of heeft u net een konijntje verwelkomd? Konijnen zijn nieuwsgierige, intelligente en sociale dieren. Met de juiste voeding, huisvesting en verzorging kunt u ervoor zorgen dat uw konijn gezond opgroeit en een fijn leven heeft.

Op deze pagina hebben wij de belangrijkste informatie over de verzorging en gezondheid van uw konijn op een rijtje gezet. Heeft u na het lezen nog vragen? Dan helpen wij u natuurlijk graag verder in onze kliniek.

Een konijn als huisdier

Voordat u een konijn in huis neemt, is het belangrijk om u goed te verdiepen in de behoeften van deze dieren. Konijnen kunnen bij goede verzorging gemiddeld 8 tot 12 jaar oud worden. Het houden van konijnen brengt dus een langdurige verantwoordelijkheid met zich mee.

Houd bij uw keuze rekening met de volgende punten:

• Een konijn heeft gezelschap nodig. Konijnen zijn sociale dieren en horen samen met een soortgenoot te leven. Een konijn dat alleen leeft, kan zich eenzaam voelen en stress ervaren. Daarom is het belangrijk om konijnen samen te houden met een passend maatje, bij voorkeur een gecastreerde ram en een voedster. Zo kunnen ze elkaar gezelschap houden en natuurlijk gedrag vertonen. Zet echter niet zomaar twee onbekende konijnen bij elkaar. Konijnen moeten op de juiste manier aan elkaar worden gekoppeld, zodat ze rustig aan elkaar kunnen wennen en de kans op conflicten zo klein mogelijk blijft. Meer informatie over het kiezen van een geschikt maatje en het koppelen van konijnen vindt u op de website van het LICG: Konijnen koppelen: waarom en met wie?
• Konijnen hebben veel ruimte nodig. Een klein hok is niet voldoende. Ze moeten dagelijks voldoende ruimte hebben om te rennen, springen, graven en hun natuurlijke gedrag te vertonen.
• Konijnen zijn prooidieren. Ze schrikken snel en vinden het meestal niet prettig om opgetild te worden. Laat uw konijn rustig aan u wennen en benader hem op een kalme manier.
• Houd rekening met de kosten. Naast voeding en huisvesting zijn er kosten voor vaccinaties, preventieve controles en eventuele medische behandelingen.

Vaccinaties bij konijnen

Konijnen laten vaak pas laat zien dat ze ziek zijn. Daarom is het belangrijk om uw konijn goed te beschermen tegen ernstige infectieziekten en regelmatig te laten controleren door een dierenarts.

Waartegen vaccineren we?

Wij vaccineren konijnen tegen twee ernstige virusziekten: myxomatose en het RHD-virus. Hierbij beschermen we tegen zowel RHDV1 als RHDV2. Beide ziekten kunnen een ernstig verloop hebben en helaas vaak fataal zijn. Met een vaccinatie kunt u het risico op deze ziekten aanzienlijk verkleinen.

Uw konijn kan vanaf een leeftijd van 5 weken worden gevaccineerd. Na de vaccinatie duurt het ongeveer 3 weken voordat voldoende bescherming is opgebouwd. Wij adviseren om uw konijn jaarlijks te laten vaccineren, zodat de bescherming op peil blijft.

Vaccineer ook uw binnenkonijn

Ook konijnen die uitsluitend binnen leven, moeten worden gevaccineerd. Virussen kunnen namelijk worden overgedragen via insecten, besmet voer of materialen, maar ook via uw handen of schoenzolen. Binnen leven biedt dus geen volledige bescherming tegen deze ziekten.

Voeding

De juiste voeding is essentieel voor een gezond konijn. Vooral het gebit en het maag-darmstelsel zijn afhankelijk van voldoende vezels. Een verkeerde voeding kan leiden tot gebitsproblemen, overgewicht en ernstige darmklachten.

De voeding van uw konijn bestaat idealiter uit de volgende onderdelen:

Hooi
Hooi vormt de basis van de voeding en moet altijd onbeperkt beschikbaar zijn. Het bevat veel vezels die de spijsvertering ondersteunen en helpen bij de natuurlijke slijtage van de tanden en kiezen. Zorg ervoor dat het hooi fris ruikt en niet vochtig of beschimmeld is.

Groenten en kruiden
Naast hooi kunt u dagelijks verschillende geschikte groenten en kruiden aanbieden, zoals witlof, andijvie en verse kruiden. Introduceer nieuwe groenten geleidelijk en in kleine hoeveelheden om de darmen eraan te laten wennen.

Konijnenbrokjes / Biks
U kunt het hooi aanvullen met een beperkte hoeveelheid kwalitatief hoogwaardige konijnenbrokjes (pellets of biks). Kies bij voorkeur voor uniforme brokjes, zodat uw konijn niet alleen de lekkerste onderdelen uit een gemengde voeding selecteert.

In tegenstelling tot wat veel mensen denken, hebben konijnen maar een klein beetje biks nodig. De vuistregel is: 80% hooi, 15% groenten / kruiden en 5% biks (20 gram biks per kg lichaamsgewicht per dag). Bij voorkeur geeft u ongemengde biks, bijvoorbeeld Science Selective konijnenvoer.

Water
Zorg altijd voor onbeperkt toegang tot schoon, vers drinkwater. Controleer dagelijks of uw konijn voldoende drinkt en of de drinkvoorziening goed werkt.

Wat kunt u beter niet geven?
Geef uw konijn niet te veel fruit, wortel of andere suikerrijke snacks. Ook brood, zuivelproducten, snoepjes en gemengd voer met veel gekleurde stukjes zijn geen geschikte basisvoeding. Geef bovendien nooit gemaaid gras, omdat dit snel kan gaan gisten en darmproblemen kan veroorzaken, en ook geen knabbel- of liksteen! De stenen bevatten een hoog calcium gehalte en zorgen voor blaasklachten.

Twijfelt u over de juiste voeding of de hoeveelheid brokjes voor uw konijn? Wij adviseren u graag.

Castratie en sterilisatie

Konijnen kunnen zich al op jonge leeftijd voortplanten. Daarom is het belangrijk om tijdig na te denken over castratie of sterilisatie, zeker wanneer u meerdere konijnen samenhoudt.

Castratie van een mannetje

Het castreren van een mannelijk konijn kan rond een leeftijd van 4 á 5 maanden. Op deze leeftijd zijn de testikels goed ingedaald en is het konijn zo goed als uitgegroeid. Houdt u er wel rekening mee dat konijnen tot ongeveer 4 weken na de castratie nog vruchtbaar kunnen zijn!

Bij het mannelijk konijn, oftewel de ram, kan het hormoon testosteron voor ongewenst gedrag zorgen, zoals het sproeien van urine en het tonen van agressief en dominant gedrag. Castratie kan helpen om het gedrag te doen afnemen en het sproeien te laten stoppen. Daarnaast wordt voorkomen dat de ram een voedster, zo heet een vrouwelijk konijn, kan bevruchten.

Sterilisatie (officieel ook castratie) van een vrouwtje

Bij De Dierenkliniek adviseren wij om deze ingreep rond de leeftijd van 9 maanden te overwegen, afhankelijk van de ontwikkeling en de gezondheid van het konijn.

Het verwijderen van de eierstokken en baarmoeder voorkomt ongewenste dracht en vermindert het risico op baarmoederproblemen, waaronder baarmoederkanker. De ingreep is wel een operatie onder narcose. Daarom bespreken wij vooraf de gezondheid, de voordelen en de risico’s met u.

Wilt u twee konijnen samenhouden? Dan adviseren wij u graag over de juiste combinatie en het moment van castratie.

Huisvesting en beweging

Konijnen hebben veel meer nodig dan alleen een hok. Ze moeten voldoende ruimte hebben om te rennen, springen, rechtop te staan en hun natuurlijke gedrag te vertonen. Een ruim, veilig verblijf met een uitloop is daarom belangrijk.

Let bij het inrichten van het verblijf op de volgende punten:

• Zorg voor voldoende bewegingsruimte, zowel binnen als buiten.
• Bied schuilplaatsen aan waar uw konijn zich veilig kan terugtrekken.
• Geef voldoende hooi en veilig knaagmateriaal, bijvoorbeeld geschikte takken van wilg of hazelaar.
• Zorg voor een droge, schone rustplek en controleer het verblijf dagelijks.
• Bescherm buitenkonijnen tegen hitte, tocht, regen en roofdieren.
• Controleer bij binnenkonijnen of kabels, giftige planten en andere gevaarlijke voorwerpen buiten bereik zijn.

Konijnen kunnen zowel binnen als buiten worden gehouden, mits het verblijf goed is ingericht en aansluit bij hun behoeften.

Gebit en nagels

De tanden en kiezen van konijnen groeien hun hele leven door. Door voldoende vezelrijk voer, vooral hooi en gras, en het kauwen op geschikt materiaal slijten de tanden en kiezen op natuurlijke wijze.

Gebitsproblemen komen desondanks regelmatig voor. Let bijvoorbeeld op minder eten, selectief eten, kwijlen, gewichtsverlies of natte haren rond de bek. Dit kunnen aanwijzingen zijn voor pijn of problemen met het gebit.

Ook de nagels van uw konijn groeien voortdurend. Wanneer ze onvoldoende afslijten, kunnen ze te lang worden en problemen veroorzaken bij het lopen. Controleer de nagels regelmatig en laat ze zo nodig knippen.

Gezondheidscontrole

Konijnen zijn prooidieren en laten pijn of ziekte vaak pas in een laat stadium zien. Het is daarom belangrijk om uw konijn regelmatig te controleren en veranderingen in gedrag, eetlust en ontlasting serieus te nemen.

Let onder andere op:

• Eet uw konijn voldoende hooi en ander voer?
• Produceert uw konijn normale keutels?
• Is uw konijn actief en reageert hij zoals u gewend bent?
• Zijn de ogen en neus schoon?
• Is de vacht schoon en zijn er geen wondjes of kale plekken?
• Zijn de nagels niet te lang en loopt uw konijn normaal?

Wij adviseren om uw konijn regelmatig door een dierenarts te laten controleren. Tijdens een gezondheidscontrole kunnen wij onder andere het gebit, het gewicht, de huid en vacht en de algemene conditie beoordelen.

Let op: eet uw konijn niet of produceert hij duidelijk minder of geen keutels? Neem dan direct contact op met een dierenarts. Bij konijnen kunnen darmproblemen snel ernstig worden. Wacht niet af tot de volgende dag.

Vachtverzorging

De benodigde vachtverzorging verschilt per konijn. Kortharige konijnen hebben doorgaans minder verzorging nodig dan langharige konijnen. Vooral tijdens de ruiperiode is het belangrijk om losse haren regelmatig voorzichtig te verwijderen.

Langharige konijnen hebben vaak dagelijkse vachtverzorging nodig om klitten te voorkomen. Klitten kunnen pijnlijk zijn en huidproblemen veroorzaken.

Controleer ook regelmatig de achterkant van uw konijn. Ontlasting of urine die in de vacht blijft zitten, kan huidirritatie veroorzaken en vliegen aantrekken. Dit vergroot het risico op madenziekte (myiasis), een ernstige aandoening waarbij maden de huid aantasten.

Ziet u maden op uw konijn? Neem dan onmiddellijk contact op met een dierenarts.

Tot slot

Een konijn heeft specifieke behoeften en is kwetsbaarder dan veel mensen denken. Met de juiste voeding, voldoende ruimte, een soortgenoot en regelmatige preventieve zorg kunt u veel gezondheidsproblemen helpen voorkomen.

Heeft u vragen over de verzorging, vaccinaties of castratie van uw konijn? Neem gerust contact op met een van onze klinieken. Wij helpen u graag om uw konijn zo gezond en comfortabel mogelijk te laten leven.